Muốn đọc truyện kinh dị kinh điển online miễn phí cho đêm Halloween 31/10? Tin tốt là hầu hết những cuốn làm nên thể loại này, từ Frankenstein, Dracula đến truyện ngắn của Edgar Allan Poe, đều đã hết bản quyền từ lâu và có thể đọc trọn vẹn, hợp pháp, không tốn đồng nào. Dưới đây là 7 truyện chúng tôi chọn, xếp theo độ dài và độ "rợn", kèm gợi ý nên bắt đầu từ đâu nếu bạn chỉ có một buổi tối.
Một lưu ý trước khi đọc: các bản trong kho sách nước ngoài của Tủ Sách Hay là bản gốc tiếng Anh lấy từ Project Gutenberg, thư viện sách số hết bản quyền lâu đời nhất. Bạn có thể đọc ngay trên web, tải ebook EPUB, hoặc dùng tính năng AI dịch sang tiếng Việt. Lần đầu mở một cuốn chưa có sẵn, trang có thể mất tới khoảng 30 giây để lấy sách về; những lần sau sẽ nhanh.
Bảng tóm tắt: 7 truyện kinh dị kinh điển nên đọc
| Truyện | Tác giả | Năm | Độ dài | Kiểu sợ |
|---|---|---|---|---|
| The Fall of the House of Usher | Edgar Allan Poe | 1839 | Truyện ngắn, ~30 phút | Ngột ngạt, điên loạn |
| Bác sĩ Jekyll và ông Hyde | Robert Louis Stevenson | 1886 | Truyện vừa, 1 buổi tối | Bóng tối bên trong con người |
| Carmilla | Sheridan Le Fanu | 1871–1872 | Truyện vừa | Ma cà rồng, ám ảnh |
| The Turn of the Screw | Henry James | 1898 | Truyện vừa | Ma, mơ hồ không lời giải |
| Con chó săn nhà Baskerville | Arthur Conan Doyle | 1902 | Tiểu thuyết ngắn | Trinh thám phủ màu ma quái |
| Frankenstein | Mary Shelley | 1818 | Tiểu thuyết (~75.000 từ) | Bi kịch, cô độc |
| Dracula | Bram Stoker | 1897 | Tiểu thuyết dài | Ma cà rồng, săn đuổi |
Đọc trong một buổi tối: Poe và Stevenson
The Fall of the House of Usher (Sự sụp đổ của dòng họ Usher) là cửa vào dễ nhất. Người kể chuyện đến thăm người bạn thời thơ ấu Roderick Usher trong một dinh thự mục nát, nơi mọi thứ, từ ao nước đen đến những vết nứt trên tường, đều như đang chờ sụp xuống. Truyện in năm 1839, đọc chừng nửa tiếng, nhưng không khí của nó bám theo người đọc lâu hơn thế nhiều. Poe không cần quái vật; ông chỉ cần một căn nhà và một tâm trí đang vỡ dần. Tiếng Anh của Poe khá cổ và nhiều tính từ, nên nếu đọc bản gốc thấy nặng, đây là truyện hợp để thử AI dịch từng đoạn.
Bác sĩ Jekyll và ông Hyde (1886) ngắn đến bất ngờ so với độ nổi tiếng của nó. Ai cũng biết "cú twist" từ trước khi đọc, vậy mà cuốn sách vẫn hay, vì Stevenson kể qua mắt một luật sư điềm tĩnh, từng bước lần ra điều bất thường quanh người bạn mình. Đây là truyện kinh dị dành cho người không thích máu me: cái đáng sợ nằm ở ý tưởng rằng ai cũng có một "ông Hyde" bên trong.
Nếu thích Poe, bạn có thể đọc tiếp các truyện ngắn khác của ông trong kho sách nước ngoài, hoặc tìm bản dịch tuyển tập "Sự sụp đổ của nhà Usher" bằng tiếng Việt.
Ma cà rồng: đọc Carmilla trước, Dracula sau
Hầu hết mọi người nghĩ ngay đến Dracula khi nói về ma cà rồng, nhưng Carmilla của Sheridan Le Fanu ra đời sớm hơn khoảng 25 năm: truyện đăng trên tạp chí năm 1871, rồi in trong tập In a Glass Darkly năm 1872. Người kể là Laura, một cô gái sống cùng cha trong lâu đài hẻo lánh, cho đến khi một vị khách bí ẩn tên Carmilla đến ở cùng. Truyện ngắn, nhịp chậm, đầy mơ hồ, và ma cà rồng ở đây là phụ nữ, điều khá táo bạo với thời của nó. Đọc Carmilla trước giúp bạn thấy Bram Stoker đã kế thừa những gì.
Dracula (1897) là cuốn dài nhất danh sách, nhưng dễ đọc hơn bạn nghĩ vì được kể hoàn toàn bằng nhật ký, thư từ và mẩu báo của nhiều nhân vật. Bạn có thể đọc theo từng "tài liệu" như xem một bộ phim tài liệu giả. Phần mở đầu, khi Jonathan Harker đến lâu đài của bá tước ở Transylvania, là một trong những đoạn rợn người nhất văn học Anh; nửa sau thiên về cuộc săn đuổi và có lúc chậm. Ai muốn đọc tiếng Việt có thể tìm bản dịch "Bá Tước Dracula".
Lời khuyên: không đủ thời gian cho cả cuốn, hãy đọc riêng 4 chương đầu của Dracula vào đêm Halloween. Đó là phần "đáng tiền" nhất.
Truyện ma thật sự: The Turn of the Screw
The Turn of the Screw của Henry James (1898) là truyện ma kinh điển gây tranh cãi nhất. Một cô gia sư được thuê chăm hai đứa trẻ ở một trang viên vùng quê nước Anh, rồi bắt đầu thấy những bóng người không nên có ở đó. Có thật là ma, hay tất cả nằm trong đầu cô? Henry James không bao giờ trả lời, và hơn một trăm năm sau người ta vẫn tranh luận.
Chúng tôi phải nói thẳng: đây là cuốn khó đọc nhất danh sách. Câu văn của James dài, vòng vèo, cố ý né tránh. Người mới đọc tiếng Anh nên để cuốn này sau cùng. Nhưng nếu bạn thích kiểu kinh dị "không biết tin ai" của phim tâm lý hiện đại, đây chính là tổ tiên của nó.
Không quá sợ: Sherlock Holmes và Frankenstein
Con chó săn nhà Baskerville là lựa chọn cho người thích trinh thám hơn kinh dị. Conan Doyle đăng truyện nhiều kỳ trên tạp chí The Strand trước khi in thành sách năm 1902. Truyền thuyết về con chó săn từ địa ngục ám dòng họ Baskerville, vùng đầm lầy Dartmoor mù sương và một cái chết bí ẩn tạo ra không khí đúng chất Halloween, nhưng cuối cùng vẫn có Sherlock Holmes để giải thích mọi thứ bằng lý trí. Hợp để đọc cùng học sinh cấp ba hoặc người không chịu được truyện quá u tối.
Frankenstein của Mary Shelley (1818) thường bị nhớ nhầm là chuyện một con quái vật. Thật ra đây là bi kịch về một nhà khoa học tạo ra sự sống rồi bỏ rơi nó, và về một sinh vật khao khát được yêu thương nhưng chỉ nhận lại sự ghê sợ. Truyện mở đầu bằng thư của một thuyền trưởng thám hiểm Bắc Cực, rồi mới vào câu chuyện chính, nên vài chương đầu có thể hơi chậm. Kiên nhẫn qua đoạn đó, bạn sẽ gặp một trong những nhân vật đáng thương nhất văn học. Đây là cuốn chúng tôi nghĩ ai cũng nên đọc một lần, kể cả người không thích kinh dị.
Nên đọc cuốn nào trước?
- Chỉ có một tối, muốn thật rợn: The Fall of the House of Usher, rồi 4 chương đầu Dracula.
- Mới tập đọc tiếng Anh: Bác sĩ Jekyll và ông Hyde, câu văn rõ ràng, độ dài vừa phải.
- Không thích máu me: Con chó săn nhà Baskerville hoặc Frankenstein.
- Thích phim kinh dị tâm lý: Carmilla, rồi The Turn of the Screw.
- Muốn một "dự án" cho cả tháng 11: Dracula, đọc mỗi tối vài lá thư.
Không hợp với ai? Nếu bạn chờ đợi nhịp nhanh, hù dọa liên tục như truyện kinh dị mạng hiện nay, các tác phẩm thế kỷ 19 sẽ thấy chậm. Sức mạnh của chúng nằm ở không khí và ý tưởng, cần đọc lúc yên tĩnh, tắt bớt đèn, không lướt điện thoại.
Muốn tìm thêm, bạn có thể xem thể loại kinh dị trên Tủ Sách Hay, nơi có cả sách kinh dị đương đại và các bản dịch tiếng Việt. Chúc bạn một đêm Halloween mất ngủ vì sách, chứ không phải vì điện thoại.
